Sint Laurentiuskerk Sint Laurentiuskerk, Bemelen De kerk van de Heilige Laurentius was door prins-bisschop Balderik II van Luik (1007-1018), tesamen met de tienden van Bemelen, geschonken aan het kapittel van O.L. Vrouwe te Maastricht. Deze schenking werd in 1157 door paus Adriaan IV bevestigd. Zij was de moederkerk van de St. Martinusparochie te Wijck-Maastricht. Van de mergelstenen, ongelede toren gaan delen van de oostmuur terug tot de 12e eeuw, de rest dateert uit ca. 1350. De huidige spits is van rond 1760. De vroegere kerk werd in 1845 vervangen door een neoclassicistische kerk, wellicht naar een ontwerp van Mathias Soiron. De kerk werd in 1976 gerestaureerd. Mathias Soiron stierf in het jaar dat de kerk werd gebouwd en ligt tegen de kerkmuur, rechts naast ingang, begraven. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48877368.nl?toptext=2569565">Meer informatie</a> Kerk Bemelerberg De groen, glooiende Bemelerberg heeft aan een kant een mergelwand als op een ansichtkaart. Hier rijst de gele kalksteen hoog de lucht in en vormt een beschermd leefgebied voor roofvogels die er graag nestelen. Bovenop de berg staat en van de meest geliefde zitbankjes van heel Zuid-Limburg. Rond de heuvel liggen schrale kalkgraslanden die alles behalve schraal ogen. ‘Arme’ grond is nou net waar bijvoorbeeld wilde orchideeën van houden. Zeldzame soorten krijgen hier ruimte door de begrazing van het Mergellandschaap, een van de weinige schapen die de steile hellingen kunnen trotseren. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/217592.nl">Visit Zuid-Limburg</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48743546.nl?toptext=2412109">Meer informatie</a> Heuvel Mergelgroeve 't Rooth Van oudsher wordt in Zuid-Limburg kalksteen gewonnen en gebruikt als meststof en als bouwmateriaal voor huizen, kerken en vestingwerken. De winning van losse kalksteen voor industriële toepassing (grondstof voor de cementproductie en de kunstmestbereiding) geschiedt in open groeven. Bij winning in dagbouw wordt eerst de circa 15 meter deklaag weggegraven en vervolgens wordt het kalksteenpakket van boven naar beneden afgegraven. Groeve 't Rooth is een mergelgroeve, waar in dagbouw mergel wordt gewonnen. De groeve is gedeeltelijk heringericht, en is uitgegroeid tot een uniek natuurgebied, waar diverse zeldzame plant- en diersoorten zich hebben ontwikkeld. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/201242.nl">Biker</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48157207.nl?toptext=2526192">Meer informatie</a> Groeve Torenmolen van Gronsveld Torenmolen van Gronsveld, Bronckweg Maastricht Deze molen is geografisch gezien een bijzonder geval: hoewel zij sinds de grenscorrectie van 1970 op Maastrichts grondgebied staat (voorheen gemeente Gronsveld), wordt zij nog steeds aangeduid als de Torenmolen van Gronsveld. Het is de zuidelijkste windmolen van Nederland. Omdat dit type molen vandaag de dag zeldzaam is, is de Torenmolen van Gronsveld op de monumenten Top 100 geplaatst. De molen werd in opdracht van graaf van Bronckhorst tussen 1618 en 1623 gebouwd. De belt rond de molen is in 1766 gebouwd. In de Tweede Wereldoorlog is de molen na een granaatinslag afgebrand. Het huidige uiterlijk heeft de molen te danken aan restauraties in 1959 en 1972. Elke 1e en 3e zaterdag van de maand tussen 11.00 en 16.00 uur is de molen voor bezichtiging opengesteld. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48672576.nl?toptext=2326127">Meer informatie</a> Windmolen (Oud) Europapark Europapark, Achterstraat Gronsveld Dit park werd in de jaren 1935-1940 aangelegd door de Gronsveldse industrieel Albert Hayen. De van oorsprong Engelse tuin is ontworpen door ing. Fokker uit Den Haag. In het park staan enkele unieke bomen. Het toenmalige woonhuis en park werden na de dood van Albert Hayen verkocht aan de voormalige gemeente Gronsveld. Het woonhuis deed dienst als gemeentehuis en later als restaurant. In 2014 brandde het huis volledig af. De restanten zijn nog goed zichtbaar. Het park, een klein arboretum (bomenmuseum), telt zeker 25 verschillende bomen, zowel inheems als uitheems (exoot). Ook diverse soorten struiken als hazelaar en een prachtige haag van hulst. De meest opvallende bomen zijn de oude 3-4 meter dikke bomen van ca. 90 jaar oud, zoals meteen na het poortje rechts de winterlinde zonder wortelopslag. Vlak bij het voormalige huis staan twee oude bomen met links een veldiep met een prachtige bloeiwijze in februari, voordat het blad aan de boom komt. De rechter is een esdoorn met 3 grote bollen en vele kleine maretakken, die meestal op populieren te zien zijn. Onderweg ziet u de inheemse soorten als eik, beuk, haagbeuk, zomerlinde met wortelopslag en berk, of de exoten als tulpenboom, Japanse notenboom (Gingko), plataan, paardekastanje of de imposante atlasceder, achter in de tuin. Deze ceder behoudt zijn naalden in tegenstelling tot de lariks die 's winters verliest. Deze bomen zijn zeer geschikt voor vogels als de grote bonte specht, boomklever en boomkruiper, allen holenbroeders. De zangvogels als roodborst, winterkoning en vink vinden plek in het bladerdek maar er zitten ook hoog in de boom de winternesten van de eekhoorns, gemaakt van veel oud blad. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48672575.nl?toptext=2326126">Meer informatie</a> Park Kasteel Rijckholt Kasteel Rijckholt Het oudste deel van het kasteel is de toren, gebouwd in de 14e eeuw. In 1489 werd de versterkte toren verwoest, maar direct weer opgebouwd. De oude toren heeft twee meter dikke muren en is bijna vierkant. Het centrale hoofdgebouw dateert uit het einde van de 17e eeuw en werd vermoedelijk gebouwd door Jean Maximilliaan de Bounam. Zijn zoon Jean-Baptiste bouwde van 1703 tot 1735 de twee kleine zijvleugels. Het kasteel was oorspronkelijk omgeven door een dubbele gracht. Een ophaalbrug verleende toegang tot de volledig gesloten binnenplaats. Het naast het kasteel gelegen Koetshuis is een bijzondere trouwlocatie van de gemeente Eijsden-Margraten. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48672582.nl?toptext=2326133">Meer informatie</a> Kasteel Sint Pancratiuskerk Sint Pancratiuskerk, Kerkplein 1 Mesch De Sint Pancratiuskerk is een bezoekje meer dan waard. De oudste delen, het schip met de eerste drie ramen, dateren waarschijnlijk uit de 9de of 10de eeuw. Hiervan getuigt het voor Nederland unieke opus spicatum, het visgraatband (zie foto), in de buitenmuur. De fraaie Sint Pancratiuskerk, gelegen aan het Pelgrimspad en het Pieterpad is een van Nederlands' oudste stenen gebouwen en de oudste kerk van Limburg. Sint Pancratius is een van de drie ijsheiligen. De anderen twee zijn Sint Servaas en Sint Bonifatius. Met augustuskermis was het gebruikelijk om de relikwieën van Sint Pancratius te vereren. Hij werd vooral aangeroepen voor hulp bij kinderziektes, maar ook bij jicht, reumatiek en eczeem. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48672567.nl?toptext=2326118">Meer informatie</a> Kerk Sint Gertrudiskerk Sint Gertrudiskerk, Sint Geertruid Driebeukige kerk met romaanse, gotische en classicistische kenmerken, die de bouwgeschiedenis accentueren. Aan de westkant ligt de ongelede toren met ingesnoerde spits, aan de oostkant een driezijdig gesloten koor. Bouwgeschiedenis Van de 11e-eeuwse basicale kerk zijn enkele muurresten bewaard gebleven. Rond 1300 werd de mergelstenen toren opgetrokken en een eeuw later kwamen het schip en het gotische koor tot stand. In de 15e eeuw zijn de huidige zijbeuken toegevoegd. In de 16e eeuw kwam aan de zuidoostkant de scheefgebouwde grafkapel van de heren van Libeek tot stand. In 1619 volgde aan de zuidzijde van de toren de doopkapel. In 1700 werden de zijbeuken zodanig verhoogd dat een hallenkerk ontstond. Ook kwam toen de huidige kap tot stand. In 1836 en in 1988 vonden grote renovaties plaats, getuige ook het inschrift op de latei boven de ingangsdeur. Zo werd in1836 de ingang aan de westtoren gerealiseerd. In 1956-'57 vond eveneens een grote restauratie plaats onder leiding van J. Huysmans. Daarbij werd het interieur ontpleisterd en gedekt door een vlak balkenplafond. Exterieur De kerk, helemaal in mergel opgetrokken, heeft een zadeldak over de drie beuken, dat met leien is gedekt. Interieur In de scheibogen is breuksteenwerk te zien van de 11e-eeuwse kerk. De grafkapel is gedekt door een stuukplafond met alliantiewapen uit 1717. Tot de inventaris behoren een gotische Anna-te-Drieën uit de 15e eeuw, een Johannes de Evangelist uit het einde van de 15e eeuw, een drieluik met afbeeldingen uit het leven van Johannes de Doper uit het einde van de 16e eeuw een laat-maniëristisch zijaltaar uit 1644. Twee panelen van een rococo-communiebank resteren ook nog. Bron: Monumenten in Nederland: Limburg / Waanders Uitgevers, Zwolle en Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Zeist De glas-in-loodramen in de kerk zijn van de hand van Jean den Rooijen, atelier voor glasschilderkunst in Roermond en dateren blijkens het kasboek van de kerk uit 1912. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48877352.nl?toptext=2569548">Meer informatie</a> Kerk Kasteel Mheer Dorpsstraat 6, Mheer: Kasteel Mheer Het kasteelcomplex bestaat uit een viervleugelig slot en een U-vormige nederhof. De vier vleugels van het slot liggen om een kleine binnenhof die bereikbaar is via een loopbrug over een droge gracht en die leidt naar een toegangspoort in de zuidelijke vleugel. De westvleugel, waarin een zaal is opgenomen, is het oudst en stamt uit het begin van de 14e eeuw. De noordvleugel werd aan het eind van de 14e eeuw gebouwd, terwijl de oostvleugel met de forse ronde toren in de 15e eeuw werd aangebouwd. Die ronde toren staat echter op fundamenten die veel ouder zijn, waarschijnlijk uit de late 11e eeuw. Tenslotte de afsluitende zuidvleugel, met aan de binnenzijde een arcade op hardstenen zuilen, die rond 1570 verrees. De nederhof heeft aan de oostzijde een poortpaviljoen 1612 met daarin een hardstenen toegangspoort die wordt bereikt via een brug gelegen over een, eveneens, droge gracht. De poort is voorzien van het alliantiewapen van Winand van Imstenraedt en Mechteld van de Bongart, die de kasteelhoeve tussen 1612 en 1623 (dus tijdens het Twaalfjarig Bestand) lieten bouwen. De kasteelhoeve heeft in de zuidoosthoek een ronde toren uit 1619. Het interieur van het kasteel bevat een schoorsteen uit 1514 waarop enkele wapenschilden aanwezig zijn en verder nog een schoorsteen uit 1667. Aan de noordzijde van het kasteel bevindt zich een kasteelpark uit 1852, aangelegd door P. Custodis in opdracht van Otto Napoleon de Loë, de toenmalige eigenaar van het kasteel. Kasteel Mheer is het enige kasteel in Nederlands Limburg met een hardstenen mezekouw of pekneus. Deze bevindt zich boven de ingangspoort van de voorburcht. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48657428.nl?toptext=2305961">Meer informatie</a> Kasteel Waterbron en poomp in Brigidabron Wesch Norbik Waterbron en poomp in Brigidabron De Wesch Noorbeek In het Noorbeekse buurtschap De Wesch ontspringt het beekje De Noor. Het beekje is de enige richting België stromende waterloop van Nederland. De bron is vernoemd naar de plaatselijke patrones van de RK parochie de Heilige Brigida. Over de bron van de Noor is een soort van waterbekken gebouwd met een fraaie hardstenen boog. De bewoners van Noorbeek en omliggende gehuchten kwamen vroeger hun drinkwater uit de bron halen. Dit gebeurde veelal met twee emmers aan een houten puthaam. Later werd er een pomp gemaakt bij de bron. Tegen de gemetselde bakstenen pompzuil met natuurstenen bekroning werd een pomp bevestigd. Alleen de ijzeren banden waarmee de pompinstallatie aan de zuil was bevestigd zijn nog zichtbaar. De pompinstallatie is verdwenen. Op de oude foto (ca. 1920) is de oude pompinstallatie wel nog goed zichtbaar Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48647497.nl?toptext=2294478">Meer informatie</a> Bron Slenaken Slenaken is gelegen in het dal van de Gulp. Aan de rand van Slenaken, langs de oever van de Gulp, ligt een enorme steen verscholen tussen de bossen. In 1953 ontdekte een oplettende amateur-archeoloog op de kei van Slenaken een aantal kaarsrechte groeven die slijpsporen zijn, ontstaan doordat de kei in de prehistorie werd gebruikt voor het slijpen van bijlen van vuursteen en hardsteen. De steen van Slenaken is dan ook een zogenaamde slijpsteen of polissoir. De Amstel Gold race werd herhaaldelijk door Slenaken gepland. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47493482.nl?toptext=4301592">Meer informatie</a> Dorp Herberg De Smidse Herberg de Smidse is gelegen in het Geuldal, midden tussen de weilanden. Herberg De Smidse is een bergschoen- en rugzak vriendelijk hotel waar gastvrijheid hoog in het vaandel staat. In de keuken werkt de keukenbrigade zoveel als mogelijk met biologische producten van kleine leveranciers uit de omgeving zoals lamsvlees van de Schaapskooi Mergelland in Epen, varkensvlees van Varkenshoederij Kuusj uit Mechelen, rundvlees van Boerderij Tergracht in Epen en speltmeel van de Commandeursmolen in Mechelen. Alle gerechten worden van begin tot eind door de koks klaar gemaakt. Gasten zijn in de ochtend van harte welkom voor een heerlijk, uitgebreid Limburgs ontbijt, 's middags voor een heerlijke lunch en in de avond uren voor een verrassend diner. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/217592.nl">Visit Zuid-Limburg</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48691996.nl?toptext=2382188">Meer informatie</a> Eet en drinkgelegenheid Camerig Aan de rand van het Vijlenerbos, op een hoogte van circa 160 tot 180 meter boven NAP torent het gehuchtje Camerig. Het is dé plek voor een overweldigend uitzicht over het Geuldal, de oostelijke Ardennen en het noorden van de Eifel. Het landschap rondom Camerig werd door de Stichting Natuur en Milieu onderscheiden met vijf sterren. Camerig is ook een goede locatie om mooie, 18e-eeuwse vakwerkhuizen te bewonderen. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/217592.nl">Visit Zuid-Limburg</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48743388.nl?toptext=2411939">Meer informatie</a> Administratieve eenheid Kasteel Vaalsbroek Vaalsbroek, ligt ten zuidwesten van Vaals bij de buurtschap Raeren, aan de voet van de Eschberg. Het is ontstaan van de in 1479 genoemde 'hoff zo Broiche'. De ligging van de huidige buitenplaats en het kasteel op de helling van een heuvel lijkt niet te rijmen met de naam Vaalsbroek, die een situering in een laaggelegen moerassig gebied suggereert. Voor de huidige plaats van het landhuis is waarschijnlijk de ligging van de van het reliëf afhankelijke watermolen bepalend geweest. Het huidige landhuis werd kort na 1733 gebouwd, mogelijk na het ontwerp van Laurenz Mefferdatis. Dit was ter vervanging van een kasteel, waarvan het grootste deel van het overwelfde laatmiddeleeuwse onderhuis waarschijnlijk nog resteert. In 1761 liet Johann Arnold von Clermont het landhuis ingrijpend verbouwen naar plannen van Joseph Moretti. Ter linkerzijde van het huis wordt het water van de Zieversbeek opgestuwd in een zeer grote molenvijver. De zich aan de uitstroom bevindende Vaalsbroekermolen werd gebouwd in 1765 en dreef met waterkracht de eveneens in 1765 door Johann Arnold von Clermont gestichte spinnerij aan. Deze spinnerij is een voortzetting van een korenmolen die in 1542 werd genoemd en op dezelfde plaats zal hebben gestaan. In 1860 werd de watermolen, die inmiddels weer in een korenmolen was veranderd, vergroot en voorzien van een stoommachine, waaraan de vierkante schoorsteen nog herinnert. De watermolen is tot circa 1960 in bedrijf geweest en kreeg in 1990 een horecafunctie. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/217592.nl">Visit Zuid-Limburg</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47908880.nl?toptext=2766556">Meer informatie</a> Kasteel Koning Boudewijntoren De Koning Boudewijntoren of Boudewijntoren is een 50 meter hoge uitkijktoren, gelegen op het Belgische deel van de Vaalserberg in de nabijheid van het Drielandenpunt. De toren is bedoeld voor toeristen. Bij de Vaalserberg staat iets naar het noorden ook de Wilhelminatoren en ligt het Labyrint Drielandenpunt. Ongeveer 50 meter verderop gaat de Gemmenicherspoortunnel door de Vaalserberg. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47226353.nl?toptext=1358483">Meer informatie</a> Uitzichttoren Vaalserberg De Vaalserberg is een heuvel bij het Nederlandse dorp Vaals, met een hoogte van 322,4 meter boven NAP. Vlak bij de top van de berg ligt het Drielandenpunt, waar Nederland, België en Duitsland aan elkaar grenzen. De top van de Vaalserberg is het hoogste punt van Europees Nederland. Vlakbij staan twee uitkijktorens; aan de Nederlandse kant de Wilhelminatoren en aan de Belgische kant de Koning Boudewijntoren. De grafheuvel Vaalserberg dateert uit de prehistorie, waarschijnlijk uit de Bronstijd. Vlakbij, in het Vijlenerbos, liggen de grafheuvels Vijlenerbos en een uit de Romeinse tijd daterende ijzersmelterij. In vroeger eeuwen werd de Vaalserberg ook wel aangeduid als Hubertusberg. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4353459.nl?toptext=1354918">Meer informatie</a> Heuvel Drielandenpunt Het Drielandenpunt Les Trois Bornes of het Drielandenpunt is de naam van het punt waar België, Nederland en Duitsland samenkomen, gelegen bij grenspaal 193 met daarop de 3 letters B, D en NL. Het punt ligt vlak bij de Boudewijntoren. Deze toren van 50 meter hoog torent koninklijk uit boven het lieflijke landschap. De lift met glazen wanden brengt u in enkele seconden naar een plateau vanwaar u een uniek uitzicht hebt over drie aangrenzende landen. Naast deze politieke bijzonderheid is dit punt ook het hoogste punt van Nederland. In de aanpalende bossen zijn diverse mooie wandelroutes aangelegd. -Gebouwenerfgoed -Monument -Park en tuin -Natuurerfgoed -Panorama, belvedère, landschap Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/414381.nl">Fédération du Tourisme de la province de Liège</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47020103.nl?toptext=3232401">Meer informatie</a> Panorama Help Frankenhofmolen Frankenhofmolen ( "de Gouw" ) De oorsprong van deze molen is bijzonder. Er stond in de 17-de eeuw een kopermolen. Dat was een industrietak die alleen in de zuidoosthoek van Zuid-Limburg voorkwam. De ertsen werden hier vermalen. De zink kwam uit de zinkmijnen in La Calamine en Plombière, het koper uit de Harz en uit Scandinavië. Dat laatste is een goede verklaring waarom een van de oude eigenaren een man uit Göteborg was, Bartholomeus Fredericus Fauche. De kopermolen werd in 1736 vervangen door een groot complex met volmolen en diverse ateliers met weefgetouwen die eerst door de molen werden aangedreven. De Vaalser lakenindustrie was bekend. In de loop der tijd is er gesponnen, geweven,wollen laken 'gevold' en zijn er dekens gemaakt. In de 19-de eeuw wordt Richard Boventer uit Vaals vermeld als eigenaar. In 1885 kwam er een apart gebouw bij de molen waarin een stoommachine voor de aandrijving van de machines stond. De molen brandde in de loop der tijd twee keer helemaal uit en werd weer gerestaureerd. Het gebruik als industrieel complex loonde. In 1905 verdwijnen de weefgetouwen en spinnerij en wordt de molen een graanmolen. Een ontwikkeling die vaker bij watermolens plaatsvond. Door het makkelijker beschikbaar komen van elektriciteit en benzinemotoren wordt dat voortaan energiebron. Na de oorlog zet het verval in wat ondanks alle inzet van de eigenaar tot voor kort duurde. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/122267.nl">Wizpr.guide</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47567799.nl?toptext=993648">Meer informatie</a> Monument Vijlen Vijlen is een dorpje met ruim 1500 inwoners in Zuid-Limburg, behorend tot de Nederlandse gemeente Vaals. Vijlen ligt op ongeveer 200 meter hoogte boven NAP en is daarmee het hoogst gelegen kerkdorp van Nederland. Tot het dorp Vijlen behoren de buurtschappen Camerig, Harles, Rott, Melleschet en Cottessen. Hier zijn ook nog de oude vakwerkhuisjes te zien. Er zijn uiteraard veel campings en vakantiewoningen in dit bijna on-Nederlandse landschap. Het van oudsher tot de heerlijkheid Vijlen behorende gehucht Mamelis valt tegenwoordig officieel onder het nabijgelegen dorp Lemiers. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47306381.nl?toptext=1354875">Meer informatie</a> Deelgemeente Klooster Wittem Deze leefgemeenschap van paters en broeders en voormalige priesteropleiding heeft zich ontwikkeld tot een veelzijdig centrum voor pastoraat en christelijke spiritualiteit. Maar voor de meeste mensen is Klooster Wittem een geliefd bedevaartsoord. Iedere dag is het er een komen en gaan van mensen die even een kaarsje willen aansteken in de Gerarduskapel, de kloosterkerk of -ter ere van Maria- in de sobere Smartenkapel. Uniek is de monumentale kloosterbibliotheek en de kloosterboekwinkel volmaakt deze plek vol devotie. www.bezininlimburg.nl www.kloosterwittem.nl info@kloosterwittem.nl 043-4501741 Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/171569.nl">Bezin in Limburg</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47908873.nl?toptext=1418295">Meer informatie</a> Klooster Gulperberg De Gulperberg is een heuvel in het Heuvelland gelegen bij Gulpen in het zuiden van de Nederlandse provincie Limburg. Boven op de Gulperberg bevindt zich het betonnen Mariamonument uit 1935 van de hand van beeldhouwer Charles Vos en architect Piet Gerrits. Op 26 mei 1969 werd er het gratis festival Pinknick gehouden. Het was een combinatie van een picknick met optredens van popgroepen. Er waren circa 20.000 bezoekers. Behalve Brainbox en Armand, traden er vooral Limburgse bands op: Opus 23, The Sharons, KEEM, Geno's Blue Busters, Static, Relax, Blitz & Whoom, Soul Inspiration en Doctor Loulou's Blues Clinic. Vanaf 1970 werd het evenement, maar nu commercieel, voortgezet in Geleen, onder de naam Pinkpop. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47505648.nl?toptext=1678948">Meer informatie</a> Bergtop Gulpener Bierbrouwerij Gulpener Bierbrouwerij BV is een zelfstandige familiebrouwerij uit Gulpen in de Nederlandse provincie Limburg. De brouwerij werd in 1825 opgericht door Laurens Smeets onder de naam Gulpener Bierbrouwerij de Gekroonde Leeuw. Op 14 september 1826 werd het eerste bovengistend bier afgeleverd. In 1840 erfde zijn zoon Jan Michiel Smeets de brouwerij. Nadat deze zich terugtrok uit het familiebedrijf werd het bedrijf voortgezet door zijn zonen Guillaume en Edmond en zijn schoonzoon Jean Renier Eduard Rutten. In 1896 startten deze drie een vennootschap onder de firmanaam “E.Smeets”. Vanaf 1902 kwam Paul Rutten zijn vader in de zaak bijstaan en in 1922 werd de vennootschap ontbonden. De brouwerij werd uiteindelijk voortgezet door Paul Rutten onder de naam Rutten's Bierbrouwerij De Zwarte Ruiter. De naam De Zwarte Ruiter kwam enige tijd in handen van een onroerend goed-magnaat. Op 10 december 1931 bracht Paul Rutten alles in een N.V. onder, “N.V. Gulpener Bierbrouwerij, Distilleerderij en Azijnfabriek.” Later kocht men de naam De Zwarte Ruiter terug en gebruikte men deze brouwerijnaam op het bier Mestreechs Aajt. Intussen was de brouwerij in Gulpen in 1913, vlak voor de Eerste Wereldoorlog, uitgebreid en omgebouwd, zoals vele brouwerijen in Nederland omdat men voortaan ondergistend bier wilde gaan produceren. In 1947 werd Paul Rutten opgevolgd door zijn zoon Paul Rutten . De brouwerij werd vernieuwd met onder andere een volautomatisch brouwhuis , een nieuwe azijnfabriek, een distilleerderij met centraal magazijn en een wijnhal. In de periode 1978-1979 vond een grote reorganisatie plaats waarbij de B.V. Gulpener Azijn- en Mosterdfabriek en de B.V. Gulpener Bierbrouwerij onafhankelijk van elkaar hun werkzaamheden voortzetten. Paul Rutten volgde op 27 juni 1980 zijn vader op. Sinds 1995 bezit de Grolsche Bierbrouwerij een belang van 15% in de Gulpener Bierbrouwerij. Doordat de nakomelingen van Paul Rutten geen interesse hadden om het familiebedrijf over te nemen werd vanaf 1 augustus 2003 marketingmanager John Halmans aangesteld als algemeen directeur van de Gulpener Bierbrouwerij. In 2003 waren er 80 medewerkers in dienst. Per 2012 is Jan-Paul Rutten, zoon van Paul Rutten , toch in de brouwerij gestart, hij zal in 2015 de functie van algemeen directeur overnemen. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47391892.nl?toptext=1679579">Meer informatie</a> Brouwerij Hotel Hoeve de Plei In Zuid-Limburg hebben boerderijen een duidelijk andere vorm dan in de rest van Nederland. Boerderijen zijn uitgebouwd van een L- of U-vorm tot vierzijdig gesloten hoeven. Vaak werden ze uitgebreid met poortgebouwen en torens waardoor ze de uitstraling van een kasteel kregen. De ontwikkeling van dit boerderijtype is het gevolg van schaalvergroting in de landbouw en de daarmee gepaard gaande behoefte aan meer stallen en schuren, zonder daarbij al te grote afstanden tussen de diverse bedrijfsgebouwen te creëren. Deze ontwikkeling verliep vanuit de langgevelboerderij via de L-vorm en vervolgens de U-vorm tot het uiteindelijke vierkantshoftype (met de mestvaalt op de binnenplaats). Vakwerk, een vorm van houtskeletbouw, is een kenmerkende historische bouwwijze in Zuid Limburg. Vakwerk was tot in de 19de eeuw een gebruikelijke bouwwijze in deze regio. Er werd eerst een constructie van horizontale en verticale balken gemaakt. In deze vakken werden verticale spijlen geplaatst en daar door heen werden horizontaal twijgen gevlochten. Het geheel werd afgesmeerd met een mengsel van stro en leem. Zo ontstonden stevige vakwerkboerderijen en vakwerkhuizen die, tot de dag van vandaag, de tand des tijds hebben overleeft. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/201242.nl">Biker</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47784703.nl?toptext=2526124">Meer informatie</a> Hotel Graftenlandschap Het terrassenlandschap ten noorden van Wahlwiller is wereldberoemd om zijn graften. Eeuwen geleden, toen de boeren hier de steile hellingen wilden bebouwen, legden ze terrassen aan. Om te voorkomen dat de kopkant van de akker zou wegspoelen, werden haaks op de helling een paar voren gegraven. De grond bleef braak liggen waardoor er struiken opschoten en een natuurlijke dijk ontstond. Graven in het Limburgs is graoven en graoft werd graft. Mooi is het in elk geval; dit Hollands rijstlandschap. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/118314.nl">Natuurmagazine Roots</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47476194.nl?toptext=755013">Meer informatie</a> Landschapselement Eyserbos Het Eyserbos of de Eyserbossen, ook gespeld als Eyserbosschen , is een bosgebied in de gemeente Gulpen-Wittem in de Nederlandse provincie Limburg. Het bos ligt ten noordwesten van Eys en ten oosten van Wijlre. In het noorden liggen verder Elkenrade en Eyserheide. Het ligt op de noordoostelijke dalwand van de Geul en de noordelijke dalwand van de Eyserbeek, op de zuidwestrand van het Plateau van Ubachsberg, en is een hellingbos. Het bos loopt door tot aan de Eyserbeek aan de voet het bos, onderweg naar beneden afgewisseld door enkele weiden. Aan de rand van het bos ligt ook het gehucht Piepert en bevindt zich een waterwingebied. Achter het bos, gezien vanuit het dal, staat een televisietoren . Aan de oostzijde van het bos klimt de Eyserbosweg het plateau op. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/4371856.nl?toptext=1679595">Meer informatie</a> Bos Keutenberg De Keutenberg is een buurtschap bij Schin op Geul boven op de gelijknamige berg, die 163 meter hoog is. Tot 1981 hoorde de Keutenberg bij de gemeente Wijlre. Om de buurtschap van 10 boerderijen en huizen te bereiken moet een helling van 22% worden beklommen die begint in het gehucht Engwegen. Daarna volgen nog een aantal honderden meters boven de 15%. Eenmaal bij het gehucht is het minder steil naar de top. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47418459.nl?toptext=5674013">Meer informatie</a> Heuvel Sint Barbarakerk Sint Barbarakerk, Scheulder Eenbeukige kerk met een schip van drie traveeën, een toren van vier geledingen met ingesnoerde naaldspits aan de noordzijde en een halfronde absis aan de oostzijde. De lengte-as van de kerk loopt noord-zuid. Tegen de absis is is een sacristie aangebouwd met een jongere uitbouw aan de oostzijde. Bouwgeschiedenis Het kerkdorp Scheulder dankt zijn naam aan het gasthuis ten behoeve van de zg. H. Geestarmen, behoeftige vreemdelingen die niet tot de gemeente behoorden. Het eerste bericht over een gasthuis, waar de armen 'sjoëlen', m.a.w. een schuilplaats vonden, dateert uit het begin van de 17e eeuw. In 1631 moet het gasthuis er al gestaan hebben en in het register van Deliberatiën staat onder het jaar 1879 de opmerking: "De oude kapel schijnt opgericht te zijn door de grafelijke familie De Merey van Argenteau". Het Gasthuis stond tegenover de huidige kerk. Aan het Gasthuis was een kapel verbonden, voor het eerst vermeld in 1645. Die kapel was toegewijd aan St. Barbara. Haar beeltenis, een uit de kapel afkomstige laat-middeleeuwse houtsculptuur, heeft nog altijd een ereplaats op het aan de heilige gewijde zijaltaar. De kapel had verschillende beneficiën met als doel dat er op zon- en feestdagen de mis gelezen kon worden. Dit geschiedde vanuit Wittem. In 1803 werd de oude kapel tot rectoraatskapel verheven In 1850 werd er grond geschonken voor de bouw van een nieuwe kapel. Op de plek van het oude Gasthuis met kapel staat nu een moderne woning. Op 15 april 1850 schonk het echtpaar Theodoor Ploumen en Birgitta Jcobs hun aan de Scheulderdorpsstraat gelegen boomgaard, groot 'zes roeden en 15 ellen in het vierkant' t.b.v. de bouw van een nieuwe kapel en een daarbij aan te leggen kerkhof aan het kerkbestuur van Wijlre, waartoe Scheulder behoorde. Cruciale voorwaarde was, dat het perceel 'niet aan de kerkfabriek van Wijlre, maar wel aan het eventueel kerkfabriek van het gezegd Scheulder behoren' zou. Men wilde zich dus losmaken van Wijlre, wat uiteraard weer tot verzet van gemeente en parochie leidde. In 1850 werd tijdens het rectoraat van Joh. Peter Keesmeker door de fa. Lemmens uit Beek een nieuwe kapel gebouwd op genoemd terrein. Bij Koninklijk Besluit van 19 juli 1865 werd door Koning Willem III het recht verleend om een eigen kerkbestuur te vormen, dat op 23 januari 1866 werd geïnstalleerd. Op 28 januari 1869 verhief bisschop Paredis Scheulder tot zelfstandige parochie. De huidige kerk dateert in hoofdvorm uit 1850, maar met de bouw van de toren en het zangersoksaal in 1903-'04 zijn er wijzigingen aangebracht. Zo heeft men toen bijvoorbeeld de rondboogramen vervangen door de huidige neo-gotische ramen. De kerk liep in de nacht van 28 en 29 juni 1944 oorlogsschade op. Exterieur De kerk is gebouwd met gezaagde mergelblokken (Sibbersteen) en heeft een met leien gedekt zadeldak. Tussen de gotische ramen staan steunberen met een klein zadeldakje. De toren, eveneens met leien gedekt, bestaat uit vier geledingen, waarin portaalruimte en zangkoor aan straatzijde zijn voorzien van overhoekse steunberen. Als horizontale verdeling zijn codronlijsten aangebracht in het vlakke muurwerk. Het venster boven de hoofdingang is spitsbogig en gevuld met zespastracering. De galmgaten zijn recht uitgesneden lancetten. Het zijn er twee aan elke zijde. Het kerkschip wordt verlicht door gotische vensters met middenmontant en drie-of vierpas koptracering. Deze vensters zijn waarschijnlijk pas in 1903-'04 in de plaats gekomen van rondboogvensters, die meer voor de hand liggen bij het interieur van 1850. Het priesterkoor wordt alleen verlicht door een venster in de rechte koortravee. De halfronde sluiting is blind. Schip en koor worden tot even boven de vensters geschraagd door steunberen met een zadeldakvormige afdekking. Interieur Het interieur wordt gedekt door een gestuukt tongewelf met platte ribben, die ene voortzetting zijn van de vlakke wandpilasters, die dienen als travee-aanduiding. De wanden zijn gepleisterd. De koorruimte achter de rondbogige triomfboog bezit ene tongewelf en een kalot. Op de vloer van het schip en het koor, dat een trede hoger liggen licht- en donkergrijze hardstenen tegels. De ruimte boven het zangkoor wordt gedekt door een stenen kruisribgewelf en wordt verlicht door een breed gotisch venster. Bron: De Nederlandse Monumenten van Geschiedenis en Kunst. De Provincie Limburg /Zuid-Limburg - Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Zeist en Waanders Uitgevers, Zwolle, 1991. ISBN 90-6630-248-8 geb. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/223031.nl">Eijsden-Margraten</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48877370.nl?toptext=2569566">Meer informatie</a> Kerk Amstel Gold Race Xperience De Amstel Gold Race Xperience (AgrXp) weet precies wat bezoekers nodig hebben. 365 dagen per jaar zijn 'zij de held van hun eigen AGR'. AgrXp is het start- en finishpunt van drie gemarkeerde routes mét tijdregistratie op zeven beklimmingen dwars door het Limburgse heuvelland. Parkeren, omkleden, douchen én eten en drinken op één plek: individueel, met fietsvrienden of bedrijf. Raadpleeg de website voor meer informatie en contactmogelijkheden. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/217592.nl">Visit Zuid-Limburg</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/48717752.nl?toptext=2382971">Meer informatie</a> Eet en drinkgelegenheid Valkenburg aan de Geul Valkenburg aan de Geul is een gemeente met veel toeristische troeven. In de buurt vind je hier de uit de Romeinse tijd ontgonnen onderaardse mergelgroeven, zoals de Gemeentegrot, de Fluweelengrot beide met 's winters kerstmarkt, de Romeinse catacomben (een replica van de christelijke onderaardse begraafplaatsen in Rome), het Grottenaquarium Valkenburg, de modelsteenkolenmijn en de Geulhemmergroeve met zijn grotwoning. Daarnaast is Valkenburg ook een kuuroord. En voor de jongeren zijn er attractieparken zoals de Valkenier en Sprookjesbos Valkenburg. Je vind hier ook de prehistorische vuursteenmijnen aan de Plenkertstraat, uitzichttoren de Wilhelminatoren, de kasteeltuin te Oud-Valkenburg en diverse kastelen in en om Valkenburg. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/2482.nl">Dromos</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/47305300.nl?toptext=677966">Meer informatie</a> Gemeente Cauberg De Cauberg is een heuvel, helling en straat in de Nederlands-Limburgse gemeente Valkenburg aan de Geul. De Cauberg is vooral bekend uit de wielersport; de helling werd vele malen in het parcours van belangrijke kampioenschappen opgenomen. Daarnaast bevinden zich op de Cauberg enkele belangrijke toeristische attracties, gedenktekens en rijksmonumenten. De weg is onderdeel van de provinciale weg 590. De voet van de helling bevindt zich vlak bij de Grendelpoort, een van de oorspronkelijk drie stadspoorten van Valkenburg. Het gebied aan de voet van de Cauberg direct buiten de Grendelpoort heet Grendelplein, een druk uitgaanscentrum met veel hotels, cafés en restaurants. Auteur: <a href="//www.routeyou.com/user/view/165089.nl">Wikipedia</a> <a href="//www.routeyou.com/location/view/49033870.nl?toptext=1353271">Meer informatie</a> Berg BB Amstel Gold 100KM 59 59 59 63 64 68 68 72 72 76 76 76 77 77 77 77 78 78 79 79 79 79 79 79 79 78 79 80 80 80 80 82 82 84 89 90 91 95 96 96 96 95 94 93 89 89 91 92 93 94 94 95 97 97 100 101 101 102 103 107 108 109 109 111 111 113 116 117 118 119 119 119 123 125 130 132 133 136 137 138 140 140 140 139 139 139 138 138 138 140 140 139 136 136 136 136 134 130 130 126 130 131 131 130 131 131 129 126 125 125 124 122 116 112 115 112 111 102 102 107 117 118 124 125 129 130 132 133 131 133 134 134 133 133 133 132 133 133 132 131 131 132 132 132 132 132 130 127 126 125 124 124 124 124 121 117 118 118 115 115 113 107 102 100 94 85 82 82 82 76 76 75 73 66 65 65 65 64 64 63 63 63 63 63 64 64 62 61 59 59 59 60 60 60 62 62 63 63 62 61 61 63 65 65 66 66 69 70 70 70 71 71 71 71 72 72 72 72 72 72 72 72 73 73 72 72 71 71 69 67 67 64 61 63 63 64 64 63 62 60 60 57 57 59 60 60 60 60 60 60 60 61 62 62 63 63 65 67 67 67 69 72 72 73 75 77 77 77 78 78 78 76 76 76 73 73 72 70 70 70 70 68 67 67 67 67 67 67 67 67 68 68 70 70 69 70 69 69 70 72 70 71 69 70 70 71 73 75 75 76 78 75 73 73 73 75 75 73 74 74 96 105 105 106 106 106 106 106 106 106 107 107 107 110 111 111 111 114 116 119 120 121 122 123 124 124 126 127 127 127 127 129 129 130 130 130 130 129 129 128 128 125 125 125 125 125 127 127 129 129 128 128 128 126 126 125 124 124 125 125 126 126 125 126 127 125 125 125 124 124 120 120 119 119 121 120 115 115 115 114 114 113 112 114 116 126 127 127 128 132 135 135 135 137 137 137 136 134 135 135 135 135 135 136 136 136 136 135 134 134 132 127 126 125 123 123 123 127 131 132 138 143 143 150 150 150 155 158 162 166 166 166 166 165 168 168 169 170 168 167 167 159 158 158 158 159 159 158 154 151 150 150 147 142 142 143 145 146 146 151 151 151 154 157 156 159 159 159 161 165 164 165 167 168 170 173 173 173 172 165 162 161 154 153 158 158 159 157 157 157 157 156 146 144 143 143 141 141 139 139 136 136 136 138 138 139 139 141 142 143 143 143 145 147 148 149 151 151 151 151 150 150 149 149 146 146 146 146 147 149 151 152 152 153 154 155 155 155 156 156 157 157 165 172 176 176 178 177 179 180 185 186 186 186 186 186 187 187 187 187 189 189 190 192 192 194 194 194 194 193 193 192 192 190 188 173 172 172 166 164 164 165 162 165 165 150 149 150 145 140 137 137 137 137 137 137 139 140 141 143 145 143 144 146 145 144 144 144 144 143 143 142 142 142 145 154 155 156 157 157 157 158 158 154 157 158 161 161 162 166 167 168 179 188 189 191 195 196 196 196 200 200 200 199 199 201 206 207 208 209 212 212 210 208 213 214 215 216 217 218 218 218 218 218 218 218 217 217 217 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 218 219 219 219 219 219 216 216 216 219 221 222 222 222 222 222 222 223 222 221 211 208 208 206 205 201 195 194 192 192 191 188 186 185 177 175 174 171 165 161 157 155 152 152 144 143 142 139 139 139 138 137 137 136 134 134 133 126 126 125 125 125 124 124 122 120 119 119 120 119 118 116 116 116 116 114 115 114 113 113 113 112 112 112 113 127 131 131 132 134 138 138 141 141 142 143 145 146 146 169 170 171 175 175 177 183 183 182 184 191 197 199 205 208 211 205 205 204 205 205 206 212 215 221 234 235 236 234 225 222 210 208 208 208 208 211 222 224 225 226 227 227 227 220 220 220 220 221 221 231 232 235 235 235 236 250 250 249 250 250 250 250 250 249 241 241 241 241 239 239 237 235 232 232 232 232 234 234 239 257 257 258 258 259 259 259 259 258 258 255 251 250 251 251 252 254 254 256 258 266 266 266 266 264 265 265 265 268 268 268 273 275 274 278 279 279 279 281 281 282 284 284 287 288 288 283 281 279 279 275 277 277 279 278 274 274 274 274 275 275 275 274 274 272 270 267 264 258 241 239 236 236 240 240 241 241 241 243 243 241 233 233 234 233 232 232 231 225 225 225 224 224 224 216 216 213 211 210 209 205 203 202 202 196 193 190 189 185 183 182 182 182 182 182 182 185 187 194 196 197 200 201 207 207 208 211 212 222 223 223 223 222 224 223 223 224 225 225 229 229 229 229 231 235 237 241 242 243 245 250 252 260 260 260 259 271 273 276 276 276 272 272 272 272 271 267 266 257 253 250 245 245 244 244 244 244 244 242 237 237 232 229 234 233 231 231 231 231 233 238 238 239 239 239 239 240 241 241 242 242 242 242 243 255 257 257 261 282 296 298 298 299 297 296 296 296 296 295 292 292 293 293 294 295 295 306 308 308 310 314 314 316 316 316 315 316 316 316 316 316 316 318 322 323 323 327 328 329 329 329 329 329 329 329 328 328 328 328 328 326 326 326 326 326 326 326 314 314 314 314 314 314 315 315 314 313 312 312 312 311 309 309 309 309 314 311 314 313 312 310 308 306 303 300 297 293 293 293 294 293 293 292 282 279 274 274 266 265 265 265 266 265 266 265 264 263 263 263 262 250 248 248 248 248 246 244 243 243 243 242 242 246 246 246 246 246 244 244 240 235 232 231 231 228 225 225 225 224 222 222 221 221 221 220 219 220 220 220 220 220 220 219 217 215 214 213 213 212 212 211 210 210 199 197 192 188 188 186 180 181 181 181 182 187 187 188 187 188 195 198 199 197 194 194 193 191 190 190 190 191 196 195 194 194 194 193 191 191 194 195 195 195 195 199 200 200 200 201 201 203 202 203 202 202 199 199 191 192 192 200 200 198 197 196 197 200 200 200 201 201 201 199 196 196 196 195 195 195 194 191 191 191 191 192 190 187 177 176 176 176 176 174 169 171 170 171 171 171 172 172 171 171 171 172 170 164 162 160 155 152 148 147 146 145 140 140 138 137 135 134 133 130 130 130 129 127 126 125 123 120 119 119 119 119 117 117 117 117 117 117 119 119 119 121 121 121 121 120 120 117 116 116 116 115 111 109 109 109 107 107 105 104 100 98 98 98 98 98 97 96 95 95 95 95 94 94 94 94 94 95 96 95 94 95 96 97 98 101 103 122 124 138 142 142 145 147 148 151 150 150 147 148 146 145 149 149 145 145 147 153 153 154 154 154 156 156 156 156 156 155 155 155 156 155 153 154 154 155 155 164 165 166 167 167 167 168 175 176 183 181 181 183 183 183 186 186 187 187 188 188 188 189 190 190 193 193 195 195 197 198 201 204 205 206 206 206 204 204 201 199 204 204 204 204 204 203 204 205 205 208 208 212 215 215 215 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 216 218 219 219 219 219 219 216 216 217 219 221 222 222 222 222 222 223 220 219 218 218 218 215 214 212 204 202 199 193 193 193 191 191 191 191 190 190 189 188 187 184 183 182 174 173 173 173 172 171 166 165 164 161 160 154 153 152 151 149 142 142 141 135 134 132 131 129 128 124 123 123 120 119 115 114 114 112 112 112 112 110 110 108 108 108 107 107 107 107 107 107 107 107 107 107 106 105 105 103 103 103 103 102 102 101 101 101 101 101 101 102 102 103 105 105 106 106 106 106 107 108 108 108 112 112 113 113 114 116 117 117 119 119 119 121 121 121 121 121 121 121 122 122 122 120 121 120 120 123 125 125 125 125 127 128 129 129 129 129 126 125 125 124 122 121 118 117 118 115 113 113 113 113 113 110 108 108 108 109 109 109 109 109 109 109 109 110 110 114 118 120 130 131 135 147 149 157 158 158 159 161 161 161 161 162 162 162 160 159 158 152 150 141 138 138 137 130 129 127 120 120 118 118 116 116 116 115 115 113 113 112 111 111 110 110 110 110 111 111 113 113 114 120 120 121 123 160 162 171 172 172 172 189 189 189 189 189 188 188 188 184 176 175 176 176 176 176 177 177 176 175 176 176 176 176 177 177 177 178 178 177 177 177 177 176 176 176 171 164 164 164 163 159 153 142 138 136 130 129 119 118 121 119 118 113 111 113 108 108 108 107 110 105 105 106 107 109 109 113 113 118 121 124 124 124 123 123 123 123 123 126 126 126 128 128 133 134 134 138 138 139 140 147 148 149 156 156 157 157 157 159 159 159 157 157 158 159 159 159 159 160 160 160 159 156 156 149 137 133 130 130 129 128 128 127 116 114 114 114 114 114 114 112 107 102 102 100 98 97 95 94 93 89 92 91 90 89 84 84 84 80 79 79 78 78 78 78 78 80 78 79 80 82 82 81 84 85 86 86 86 86 90 90 91 92 96 110 118 120 122 132 133 134 140 139 142 146 146 148 149 156 156 160 164 164 164 164 165 164 165 166 167 168 168 168 168 168 168 169 168 169 170 170 170 170 169 171 171 169 169 168 169 170 170 170 169 164 163 160 160 161 164 167 164 164 163 163 163 163 163 162 162 161 159 158 158 156 157 157 157 156 156 156 156 157 157 157 157 158 158 159 158 158 158 157 157 155 155 154 153 152 152 152 152 152 152 149 149 149 149 149 150 150 150 152 152 153 153 153 153 152 151 151 150 151 151 151 151 151 153 153 153 153 156 156 153 153 151 151 151 151 151 150 149 147 147 146 146 144 144 144 143 143 143 141 140 138 138 138 126 126 125 125 117 120 114 113 113 113 105 97 98 98 93 92 87 87 86 83 83 83 83 83 87 87 97 99 111 113 120 126 126 129 129 130 133 135 134 134 136 136 138 138 138 138 139 140 139 139 136 134 132 133 132 130 130 130 127 127 127 123 122 119 119 119 112 111 111 111 111 111 111 110 110 111 113 113 115 115 117 118 118 124 124 124 124 125 125 128 132 133 135 135 136 136 136 135 136 140 140 140 140 138 137 136 133 132 130 125 123 119 119 119 118 117 116 113 110 109 108 107 102